Heeft u last van vreemde bruine kringen op het plafond of het behang rondom de schoorsteenmantel? Veel mensen denken direct aan een lek in de dakbedekking, maar vaak ligt de oorzaak een stukje hoger. Een oude schoorsteen is namelijk vaak de zwakste plek van het dak. Door de constante blootstelling aan wind en slagregen op grote hoogte, krijgt het metselwerk het zwaar te verduren.
Wanneer de schoorsteen als een spons werkt
Bakstenen en voegen hebben niet het eeuwige leven. Na verloop van tijd worden ze poreus. In plaats van het water af te stoten, zuigt de steen zich vol als een spons. Dit fenomeen noemen we doorslaand vocht.
Zodra de steen verzadigd is, trekt het vocht naar binnen. Dit resulteert niet alleen in lelijke vlekken op uw interieur, maar tast ook de constructie aan. Bovendien kan dit vocht in de winter bevriezen. Omdat water uitzet als het bevriest, drukt het de stenen kapot en laat het voegwerk los. Dit noemen we vorstschade.
Hoe herkent u een poreuze schoorsteen vanaf de grond?
U hoeft niet altijd het dak op om de staat van uw schoorsteen te beoordelen. Let vanaf de grond op de volgende signalen:
- Donkere verkleuring: Blijft de schoorsteen na een regenbui veel langer donker (nat) dan de rest van de gevel? Dat is een teken van verzadiging.
- Witte uitslag: Zoutuitbloeiing (witte vlekken) duidt op vochttransport door de steen.
- Zichtbare gaten: Ziet u diepe groeven of missende stukjes voegwerk? Dan is de beschermende barrière weg.
- Groeisels: Mos of overmatige algen op het metselwerk duiden op een constant vochtig klimaat in de steen.
De drie pijlers van een volledige schoorsteenrenovatie
Om een schoorsteen weer volledig waterdicht te krijgen, is een stapsgewijze aanpak nodig die verder gaat dan alleen een snelle reparatie.
1. Voegwerk herstellen
Slecht voegwerk is de grootste boosdoener. De voegen vormen ongeveer 25% van het oppervlak van de schoorsteen. Wanneer deze verpulveren, krijgt water vrij spel. Tijdens een renovatie worden de oude voegen diep uitgehakt en vervangen door een sterke, waterafstotende voegmortel.
2. De schoorsteenplaat (kop) controleren
De bovenste plaat van de schoorsteen, vaak van beton of cement, krijgt de meeste klappen. Als deze gescheurd is, loopt het regenwater zo de spouw of het kanaal in.
Kostenindicatie: Het vervangen of repareren van een gescheurde schoorsteenplaat (bovenplaat) kost gemiddeld tussen de €250,- en €500,-, afhankelijk van de grootte en de bereikbaarheid van de schoorsteen.
3. Impregneren: De onzichtbare regenjas
Waarom moet een schoorsteen na renovatie geïmpregneerd worden? Dit is de laatste en belangrijkste stap. Door een waterafstotende vloeistof over het schone metselwerk te spuiten, wordt de schoorsteen hydrofoob. Het water parelt direct van de stenen af, terwijl de steen wel blijft ‘ademen’. Dit voorkomt dat de spons-werking opnieuw begint en beschermt tegen nieuwe vorstschade.
De gevolgen van achterstallig onderhoud
Wachten tot de vlekken op de muur verschijnen is altijd duurder. De gevolgen van slecht voegwerk en poreuze stenen zijn vaak ingrijpender dan verwacht:
- Hoge stuc- en schilderkosten door vocht- en roetvlekken in de woonkamer.
- Loszittende stenen die bij een storm naar beneden kunnen vallen.
- Aantasting van het rookkanaal, wat de veiligheid van uw kachel of haard in gevaar brengt.
Conclusie: Een poreuze schoorsteen is een sluipend probleem. Door tijdig te voegen en te impregneren, houdt u het vocht buiten en de warmte binnen. Laat uw schoorsteen daarom regelmatig inspecteren om hoge kosten binnenshuis te voorkomen.
